PPWR zmienia zasady dotyczące opakowań i odpadów opakowaniowych w Unii Europejskiej. Rozporządzenie obejmuje nie tylko firmy produkujące opakowania, ale również przedsiębiorstwa wprowadzające produkty w opakowaniach, importerów i dystrybutorów. Jego przepisy stosuje się zasadniczo od 12 sierpnia 2026 r., jednak poszczególne wymagania mają różne terminy. Sprawdź, co oznacza PPWR, jak ustalić obowiązki swojej firmy, czym jest deklaracja zgodności oraz gdzie znaleźć oficjalny tekst rozporządzenia po polsku i po angielsku.
Co to jest PPWR?
PPWR to skrót od angielskiej nazwy Packaging and Packaging Waste Regulation. Oznacza unijne rozporządzenie w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych — rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 z dnia 19 grudnia 2024 r.
Przepisy obejmują cały cykl życia opakowania: od jego projektowania i wytwarzania, przez wprowadzanie na rynek i użytkowanie, po zagospodarowanie powstających odpadów. Dotyczą opakowań wykonanych z różnych materiałów, m.in. tworzyw sztucznych, papieru, szkła i metali.
Celem PPWR jest ograniczenie ilości odpadów opakowaniowych, poprawa możliwości recyklingu i rozwój ponownego użycia opakowań. Rozporządzenie ma również ujednolicić wymagania na rynku unijnym. Jako rozporządzenie UE jest stosowane bezpośrednio w państwach członkowskich, choć jego funkcjonowanie uzupełniają przepisy krajowe.
Kogo dotyczy rozporządzenie PPWR?
PPWR dotyczy przedsiębiorstw uczestniczących w obrocie opakowaniami i produktami w opakowaniach. Nie ogranicza się do branży opakowaniowej.
Analizę obowiązków powinny przeprowadzić m.in.:
-
firmy wytwarzające opakowania;
-
przedsiębiorstwa oferujące produkty pod własną nazwą lub marką;
-
importerzy opakowań i produktów w opakowaniach spoza UE;
-
dystrybutorzy i sprzedawcy;
-
sklepy internetowe wykorzystujące opakowania wysyłkowe;
-
firmy korzystające z opakowań transportowych i zbiorczych.
Nie oznacza to jednak, że każdy podmiot ma identyczne obowiązki. Znaczenie mają jego rola w łańcuchu dostaw, rodzaj opakowania oraz sposób wprowadzania go na rynek.
Przykładowo sklep internetowy powinien przeanalizować zarówno opakowania sprzedawanych produktów, jak i kartony, koperty oraz wypełnienia dodawane do przesyłek. Firma importująca towary spoza UE musi natomiast uwzględnić obowiązki importera dotyczące zgodności opakowań.
PPWR – od kiedy obowiązuje?
W przypadku PPWR trzeba rozróżnić wejście w życie rozporządzenia od rozpoczęcia stosowania jego przepisów.
| Termin | Znaczenie |
|---|---|
| 11 lutego 2025 r. | Wejście rozporządzenia PPWR w życie |
| 12 sierpnia 2026 r. | Początek zasadniczego stosowania przepisów |
| Kolejne lata | Stopniowe stosowanie dalszych wymagań dotyczących m.in. oznakowania, recyklingu i ponownego użycia |
Od 12 sierpnia 2026 r. stosuje się m.in. ograniczenia dotyczące zawartości PFAS w opakowaniach przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Nie należy jednak zakładać, że tego samego dnia zaczęły obowiązywać wszystkie wymagania przewidziane w PPWR.
Komisja Europejska wskazuje kolejne etapy zmian: oznakowanie od 2028 r. oraz istotne wymagania dotyczące recyklingu, udziału tworzyw z recyklingu, ponownego użycia i ograniczenia części opakowań jednorazowych od 2030 r. Szczegółowe terminy trzeba sprawdzać dla konkretnego obowiązku, ponieważ część z nich zależy również od przyjęcia aktów wykonawczych lub delegowanych.
Przykładowo obowiązek zharmonizowanego oznakowania składu materiałowego przewidziano od 12 sierpnia 2028 r. albo po upływie 24 miesięcy od wejścia w życie odpowiednich aktów wykonawczych — w zależności od tego, która data jest późniejsza. Dlatego firmowy harmonogram wdrożenia powinien wskazywać podstawę prawną każdego terminu.
Jakie zmiany wprowadza PPWR?
Najważniejsze obszary zmian dotyczą:
-
składu opakowań i ograniczania substancji niebezpiecznych;
-
projektowania opakowań z myślą o recyklingu;
-
zawartości materiałów pochodzących z recyklingu;
-
ograniczania zbędnej masy i objętości opakowań;
-
oznakowania ułatwiającego sortowanie;
-
ponownego użycia i ponownego napełniania;
-
ograniczeń dotyczących wybranych formatów opakowań;
-
dokumentacji potwierdzającej zgodność.
Zakres wymagań zależy od rodzaju opakowania. Inaczej należy analizować butelkę z tworzywa sztucznego, inaczej opakowanie żywności, a jeszcze inaczej opakowanie transportowe wielokrotnego użytku.
W e-commerce szczególnie istotne jest ograniczenie nadmiernego pakowania. PPWR przewiduje maksymalnie 50% pustej przestrzeni w określonych opakowaniach zbiorczych, transportowych i stosowanych w handlu elektronicznym. Termin tego obowiązku to 1 stycznia 2030 r. albo trzy lata od wejścia w życie odpowiednich aktów wykonawczych — w zależności od tego, która data jest późniejsza. Nie jest to zatem wymóg stosowany już od sierpnia 2026 r.
PPWR – co trzeba zrobić w firmie?
Praktyczne wdrożenie warto rozpocząć od uporządkowania informacji o opakowaniach i odpowiedzialności za nie. Poniższa lista pomaga zaplanować prace; nie zastępuje analizy obowiązków dla konkretnego przedsiębiorstwa.
-
Sporządź wykaz opakowań - Uwzględnij opakowania produktów, opakowania zbiorcze, transportowe i wysyłkowe. Zapisz ich materiał, masę, przeznaczenie, dostawcę oraz informację o kontakcie z żywnością.
-
Ustal rolę firmy - Sprawdź, czy przedsiębiorstwo występuje jako wytwórca, importer, dystrybutor lub producent w rozumieniu przepisów o rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Jedna firma może pełnić kilka ról.
-
Zbierz dokumentację od dostawców - Ustal, jakie specyfikacje, wyniki badań i dokumenty zgodności są dostępne. Samo zapewnienie handlowe, że opakowanie jest „ekologiczne”, nie wyjaśnia, jakie wymagania spełnia.
-
Przygotuj tabelę obowiązków i terminów - Dla każdego typu opakowania określ wymagania, termin ich stosowania, potrzebne dowody oraz osobę odpowiedzialną. Oddziel działania wymagane obecnie od zmian planowanych na kolejne lata.
-
Oceń potrzebne zmiany - Sprawdź, czy konieczne będą nowe materiały, mniejsze opakowania, zmiana dostawcy, aktualizacja oznakowania lub reorganizacja obiegu opakowań wielokrotnego użytku.
-
Ustal współpracę między działami - Do prac warto włączyć zakupy, produkcję, logistykę, jakość, ochronę środowiska i dział prawny. W firmach handlowych znaczenie mają również osoby zarządzające markami własnymi i sprzedażą internetową.
-
Monitoruj nowe przepisy i wytyczne - Zapisz w harmonogramie regularny przegląd aktów wykonawczych, delegowanych oraz oficjalnych wyjaśnień. Nie wszystkie szczegóły wdrożenia można ustalić wyłącznie na podstawie pierwotnego tekstu rozporządzenia.
PPWR w praktyce przedsiębiorcy - jak wdrożyć nowe obowiązki opakowaniowe?
- już od 790 zł
- od 790 zł
Co to jest deklaracja PPWR?
Określenie „deklaracja PPWR” oznacza najczęściej deklarację zgodności UE dotyczącą opakowania. Jest to dokument, w którym wytwórca potwierdza wykazanie zgodności z mającymi zastosowanie wymaganiami rozporządzenia.
Podstawę stanowią art. 39 oraz załącznik VIII do PPWR. Deklaracja powinna identyfikować opakowanie i odpowiedzialny podmiot, wskazywać podstawę zgodności oraz zawierać wymagane dane i podpis. Jej treść musi być oparta na dokumentacji technicznej i aktualizowana.
Deklaracja nie jest jedynie ogólnym oświadczeniem o stosowaniu ekologicznych materiałów. Powinna odnosić się do konkretnego typu opakowania i wymagań, które rzeczywiście go dotyczą.
Importer ma również obowiązki związane z weryfikacją zgodności oraz przechowywaniem kopii deklaracji: przez pięć lat dla opakowań jednorazowego użytku i dziesięć lat dla opakowań wielokrotnego użytku.
PPWR – tekst rozporządzenia, PDF i wersja angielska
Oficjalny tekst PPWR jest dostępny bezpłatnie w EUR-Lex. Rozporządzenia można szukać po numerze 2025/40 lub identyfikatorze CELEX: 32025R0040.
Przydatne odnośniki:
W EUR-Lex warto sprawdzać również informacje o zmianach i sprostowaniach oraz dostępności tekstu skons
